Translate

Εμφανιζόμενη ανάρτηση

Προνόμια εγγραφής στον Όμιλο Ν.Ε.Ε HUMANS

Ο ενδιαφερόμενος που γίνετε μέλος του ομίλου έχει μια σειρά προνομίων.       Ειδικότερα, το κάθε μέλος Με την εγγραφή στον...

Συμβάσεις Από Απόσταση




Γιάννης Δ. Αθανασιάδης 
Δικηγόρος  
Πρόεδρος Ομίλου ΝΕΕ Humans




Είναι γνωστό ότι, για αντιμετωπιστεί η τρέχουσα υγειονομική κρίση λόγω COVID-19, απαγορεύτηκε η λειτουργία των εμπορικών καταστημάτων, επιβλήθηκε το μέτρο του αυστηρού περιορισμού των μετακινήσεων και τέθηκαν έλεγχοι στην κυκλοφορία. Έτσι, στις περισσότερες περιπτώσεις και εκτός από τις θεσμοθετημένες εξαιρέσεις, κανένας από εμάς δεν έχει τη δυνατότητα να επισκεφθεί την αγορά, να περιεργαστεί τις βιτρίνες ή τις προθήκες και να προμηθευτεί το οποιοδήποτε εμπόρευμα εντός του οποιουδήποτε καταστήματος, όπου ο έμπορος ή ο υπάλληλος και ο πελάτης έρχονται σε άμεση φυσική επαφή πρόσωπο με πρόσωπο. Όμως, η ανάγκη για αγορά προϊόντων και αγορά αγαθών, όχι μόνο πρώτης, αλλά και μη πρώτης ανάγκης δεν έπαυσε να υπάρχει. Είναι, λοιπόν, χρήσιμο ή απαραίτητο να γνωρίζουμε το νομικό πλαίσιο για τις συμβάσεις εκτός καταστήματος (ΚΥΑ Ζ1-891/2013, που ενσωμάτωσε Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης), καθώς και για τις συμβάσεις από απόσταση. 
Μία σύμβαση χαρακτηρίζεται ως σύμβαση εκτός εμπορικού καταστήματος, μεταξύ άλλων, όταν συνάπτεται με χρήση οποιουδήποτε μέσου επικοινωνίας από απόσταση αμέσως μετά από προσωπική και ατομική επαφή με τον καταναλωτή σε χώρο που δεν είναι το εμπορικό κατάστημα του προμηθευτή (π.χ. τηλέφωνο, fax) ή όταν η παραγγελία γίνεται κατά τη διάρκεια εκπομπής τηλεπωλήσεων. Επίσης, ως συμβάσεις από απόσταση χαρακτηρίζονται και αυτές που γίνονται είτε από το internet είτε μέσω e-mail. Όλες οι συναλλαγές είτε ηλεκτρονικού εμπορίου είτε εκτός καταστήματος χαρακτηρίζονται ως συμβάσεις από απόσταση. Ειδικά στο ηλεκτρονικό εμπόριο (e-Commerce) διακρίνουμε περισσότερα είδη συναλλαγών:

• B2B (business to business) – εμπόριο μεταξύ επιχειρήσεων.

• Β2C (business to consumer) – παροχή προϊόντων ή υπηρεσιών από τον προμηθευτή στον καταναλωτή. Αυτός ο τύπος ηλεκτρονικού εμπορίου διεξάγεται από εταιρίες όπως η amazon.com. Η ηλεκτρονική αγορά αποτελεί μία μορφή ηλεκτρονικού εμπορίου στην οποία ο αγοραστής συνδέεται απευθείας με τον υπολογιστή του πωλητή συνήθως μέσω internet, χωρίς να εμπλέκεται καμία ενδιάμεση υπηρεσία, οι δε συναλλαγές (αγορά ή πώληση) ολοκληρώνονται ηλεκτρονικά και διαδραστικά σε πραγματικό χρόνο με την επιλογή ενός κατάλληλου εικονιδίου. Παρόλα αυτά σε κάποιες περιπτώσεις ένας μεσάζοντας μπορεί να είναι παρών σε μία συναλλαγή, όπως γίνεται με τις συναλλαγές στο eBay.com.

• B3G (business to government) – παροχή προϊόντων ή υπηρεσιών από τον προμηθευτή σε κρατικούς φορείς. 

• C2C (consumer to consumer) – συναλλαγές μεταξύ καταναλωτών με τη διαμεσολάβηση μίας εταιρίας.

Στην Ελλάδα το ηλεκτρονικό εμπόριο ρυθμίζεται βασικά με το ΠΔ 131/2003 με το οποίο έγινε προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας προς την Κοινοτική Οδηγία 2000/31/ΕΚ. Σε ειδικότερους τομείς ισχύουν, παράλληλα, άλλα νομοθετήματα, όπως είναι ο Ν. 2251/1994 για την προστασία των καταναλωτών, ο Ν. 2472/1997 για την προστασία προσωπικών δεδομένων, το ΠΔ 150/2001 για τις ηλεκτρονικές υπογραφές. Το ηλεκτρονικό εμπόριο, μεταξύ άλλων, δεν καλύπτει τις ακόλουθες συναλλαγές:

• υπηρεσίες κοινωνικής πρόνοιας και υγειονομικής περίθαλψης (εκτός από παραγγελία φαρμάκων από ηλεκτρονικό φαρμακείο).

• τακτικές παραδόσεις τροφίμων και ποτών από προμηθευτές στον τόπο κατοικίας ή εργασίας του πελάτη, εφόσον προορίζονται για τρέχουσα οικιακή κατανάλωση (δηλαδή παραγγελίες από το super market).

• συμβάσεις μέσω καταλόγου. Δεν υπάγονται, γιατί ο καταναλωτής δεν έρχεται σε επαφή με κάποιον πωλητή, ούτε άμεσα ούτε έμμεσα, και μπορεί να αποφασίσει ανεπηρέαστος. Όμως, για να μπορέσει να επωφεληθεί ένας προμηθευτής από την εξαίρεση, θα πρέπει να παρέχει αναλυτικές και σχεδόν εξαντλητικές πληροφορίες για το κάθε προϊόν ξεχωριστά.

Το βασικότερο δικαίωμα που έχει ο καταναλωτής, στα πλαίσια των συμβάσεων από απόσταση, είναι το δικαίωμα της αναιτιολόγητης υπαναχώρησης. Στατιστικά το 15%-20% των πωλήσεων που γίνονται ηλεκτρονικά ανατρέπονται με υπαναχώρηση. Ειδικότερα, τόσο στις παραγγελίες μέσω διαδικτύου όσο και στις παραγγελίες μέσω telemarketing, δηλαδή σε όλες τις περιπτώσεις συμβάσεων από απόσταση, ισχύουν τα ακόλουθα:

• Ο καταναλωτής έχει δικαίωμα να υπαναχωρήσει αναιτιολόγητα εντός 14 ημερών από την παραλαβή του προϊόντος (αν πρόκειται για αγαθό) ή από τη σύναψη της σύμβασης (αν πρόκειται για υπηρεσία). Δηλαδή:

o Αν πρόκειται για αντικείμενο, οι 14 ημέρες αρχίζουν από τη φυσική κατοχή και, αν πρόκειται για υπηρεσία, οι 14 ημέρες αρχίζουν από τη σύναψη της σύμβασης.

o Ο καταναλωτής έχει δικαίωμα να επιστρέψει το προϊόν απλά γιατί μετάνιωσε, αλλά σε αυτή την περίπτωση ο καταναλωτής επιβαρύ-νεται με το κόστος επιστροφής, εφόσον το παρήγγειλε. Ο δε προμη-θευτής, εάν έχουμε πληρώσει με αντικαταβολή, είναι υποχρεωμένος να μας στείλει πίσω τα χρήματά μας. Δεν επιστρέφονται επίσης τα έξοδα αποστολής. 

• Εάν τα προϊόντα που παραλάβαμε είναι μεγάλα σε όγκο και δεν μπορούν να επιστραφούν ταχυδρομικά (π.χ. διάδρομος εκγύμνασης ή χορτοκοπτικό μηχάνημα), τότε ο προμηθευτής είναι υποχρεωμένος να τα συλλέξει με δικά του έξοδα από την οικία του καταναλωτή μέσα σε 14 ημέρες από την ημέρα υπαναχώρησης. 

• Εάν ο προμηθευτής μαζί με το προϊόν έστειλε και δείγματα, δεν είμαστε σε καμία περίπτωση υποχρεωμένοι να επιστρέψουμε μαζί με το προϊόν και τα δείγματα.

• Μαζί με το προϊόν που αποστέλλει, ο προμηθευτής είναι υποχρεωμένος να επισυνάψει, όχι μόνο το παραστατικό αγοράς, αλλά και έντυπο δήλωσης υπαναχώρησης, όπως και να ενημερώσει εγγράφως για το δικαίωμα υπαναχώρησης εντός 14 ημερών. Εάν ο προμηθευτής δεν κάνει τέτοια ενημέρωση, τότε το δικαίωμα υπαναχώρησης επεκτείνεται και από 14 ημέρες γίνεται 12 μήνες. 

• Το δικαίωμα υπαναχώρησης αποκλείεται σε περίπτωση παραγγελίας αγαθών που κατασκευάστηκαν σύμφωνα με τις προδιαγραφές του καταναλωτή και είναι σαφώς εξατομικευμένα (π.χ. ειδική αναπηρική ζώνη στήριξης). Δηλαδή όταν είναι ατομική παραγγελία, που είναι εξειδικευμένη.

• Ο καταναλωτής για όλη τη διάρκεια που κρατά τα προϊόντα ή τα μηχανήματα είναι υποχρεωμένος να τα φυλάει και να τα προσέχει και γενικά ευθύνεται για την τυχόν μείωση της αξίας των αγαθών ως αποτέλεσμα της διαχείρισης που κάνει, εκτός από εκείνης που είναι αναγκαία για τη διαπίστωση της φύσης, των χαρακτηριστικών και της λειτουργίας τους. Αυτό το τελευταίο σημαίνει πως δεν πειράζει να ανοίξουμε τις συσκευασίες, αλλά πρέπει προσέχουμε να μην πάθει τίποτα η συσκευή ή το προϊόν που παραλάβαμε.

• Ο καταναλωτής δεν έχει τα παραπάνω δικαιώματα εάν το προϊόν που παρήγγειλε και παρέλαβε είναι αξίας μικρότερης από 30 ευρώ.

• Αν πρόκειται για υπηρεσία που παραγγείλαμε μέσω internet, τότε η είσπραξη του τιμήματος, είτε ολόκληρου είτε σε δόσεις, δεν μπορεί να γίνεται ούτε πριν από την εκτέλεση της υπηρεσίας ούτε πριν από την πάροδο του δικαιώματος υπαναχώρησης. Δηλαδή, στην περίπτωση της υπηρεσίας έχουμε δικαίωμα, μετά την υποβολή της φόρμας, να σκεφτούμε 14 ημέρες αν θα λάβουμε την υπηρεσία και μετά να πληρώσουμε. Εάν υπαναχωρήσουμε μέσα σε αυτό το διάστημα, τότε δεν οφείλουμε να πληρώσουμε τίποτα. 

Πριν δεσμευθεί ο καταναλωτής από απόσταση, ο προμηθευτής πρέπει, σύμφωνα και με την ΚΥΑ Ζ1-891/2013 (ΦΕΚ 2144/Β/30-8-2013), να παρέχει στον καταναλωτή τις ακόλουθες πληροφορίες με ευκρινή και κατανοητό τρόπο:

• Τα κύρια χαρακτηριστικά των αγαθών ή των υπηρεσιών που προσφέρει.

• Την ταυτότητα του προμηθευτή (εμπορική επωνυμία, κλπ).

• Τη γεωγραφική διεύθυνση όπου ο προμηθευτής είναι εγκατεστημένος και τον αριθμό τηλεφώνου του προμηθευτή, τον αριθμό τηλεομοιοτυπίας και τη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του.

• Τη γεωγραφική διεύθυνση της εμπορικής έδρας του προμηθευτή, εάν αυτή διαφέρει από την παραπάνω.

• Τη συνολική τιμή των αγαθών ή υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων του Φ.Π.Α. και κάθε άλλου τέλους, καθώς όλες τις πρόσθετες επιβαρύνσεις αποστολής, παράδοσης ή ταχυδρομείου και κάθε άλλη δαπάνη. 

• Σε περίπτωση σύμβασης αορίστου χρόνου ή σύμβασης που περιλαμβάνει συνδρομή, η συνολική τιμή περιλαμβάνει τη συνολική δαπάνη ανά περίοδο χρέωσης. Εάν οι συμβάσεις αυτές επιβαρύνονται με σταθερή τιμή, η συνολική τιμή σημαίνει επίσης τη συνολική μηνιαία δαπάνη. 

• Τις διευθετήσεις πληρωμής, παράδοσης, εκτέλεσης, της προθεσμίας εντός της οποίας ο προμηθευτής αναλαμβάνει να παραδώσει τα αγαθά ή να παράσχει τις υπηρεσίες και, όπου τυγχάνει εφαρμογής. 

• Την πολιτική που εφαρμόζει ο προμηθευτής για την αντιμετώπιση των παραπόνων.

• Τις προϋποθέσεις, την προθεσμία και τις διαδικασίες άσκησης του δικαιώματος υπαναχώρησης, καθώς και το υπόδειγμα του εντύπου υπαναχώρησης.

• Τη δαπάνη επιστροφής των αγαθών σε περίπτωση υπαναχώρησης. 

• Τις περιστάσεις υπό τις οποίες ο καταναλωτής χάνει το δικαίωμά του υπαναχώρησης.

• Υπενθύμιση της ύπαρξης της ευθύνης του πωλητή για πραγματικά ελαττώματα και έλλειψη συνομολογημένων ιδιοτήτων σύμφωνα με τα άρθρα 534 επ. του Αστικού Κώδικα.

• Την ύπαρξη και τους όρους εφαρμογής υπηρεσιών υποστήριξης του πελάτη μετά την πώληση, εξυπηρέτησης μετά την πώληση και εμπορικών εγγυήσεων.

• Την ύπαρξη και τους όρους κατάθεσης χρημάτων ή άλλων χρηματο-οικονομικών εγγυήσεων που πρέπει να καταβληθούν ή να παρασχεθούν από τον καταναλωτή όποτε το ζητήσει ο προμηθευτής.

• Τις δυνατότητες λειτουργίας του ψηφιακού περιεχομένου, μαζί με τα ισχύοντα τεχνικά μέτρα προστασίας.

• Τη δυνατότητα προσφυγής σε εξωδικαστικό μηχανισμό παραπόνων και επανόρθωσης.

Ειδικά, σχετικά με τις πληροφορίες πληρωμής, ισχύουν τα εξής:

• Όταν παραγγελία γίνεται από internet on line, τότε οι πληροφορίες πληρωμής πρέπει εμφανίζονται πολύ κοντά προς την επιβεβαίωση που απαιτείται για την υποβολή της παραγγελίας.

• Εάν η υποβολή παραγγελίας απαιτεί την ενεργοποίηση ενός εικονιδίου επιλογής ή ανάλογη λειτουργία, το εικονίδιο επιλογής ή η ανάλογη λειτουργία πρέπει να φέρουν ευανάγνωστη σήμανση που να αναγράφει τις λέξεις "παραγγελία με υποχρέωση πληρωμής" ή μια ανάλογη σαφή διατύπωση, που να δείχνει ότι η υποβολή παραγγελίας συνεπάγεται υποχρέωση πληρωμής στον προμηθευτή. Εάν ο προμηθευτής δεν συμμορφωθεί με την υποχρέωση αυτή, ο καταναλωτής δεν δεσμεύεται από τη σύμβαση ή την παραγγελία.

• Ο προμηθευτής οφείλει παρέχει στον καταναλωτή αντίγραφο της υπογεγραμμένης σύμβασης ή την επιβεβαίωση της σύμβασης εγγράφως. Η επιβεβαίωση πρέπει να γίνει με σταθερό μέσο σε εύλογο χρονικό διάστημα μετά τη σύναψη της εξ αποστάσεως σύμβασης και το αργότερο κατά τη στιγμή της παράδοσης των αγαθών ή προτού αρχίσει η εκτέλεση της υπηρεσίας.

• Ο καταναλωτής δεν υποχρεούται να καταβάλει το αντίτιμο, εάν δεν λάβει το νόμιμο παραστατικό στοιχείο, όπως αυτό ορίζεται στις οικείες διατάξεις.

• Εάν συμφωνηθεί η πληρωμή σε δόσεις, τότε ο προμηθευτής μπορεί να παρακρατήσει την κυριότητα του πράγματος μέχρι να εξοφληθεί ολόκληρο το τίμημα.

Επίσης, κατά την κατάρτιση μιας σύμβασης σε απευθείας σύνδεση (on line) πρέπει να εξασφαλίζεται ότι η δήλωση βούλησης, που περιέχει πρόταση και δήλωση αποδοχής της πρότασης, αντιστοιχούν στην αληθινή επιθυμία των συμβαλλόμενων μερών. Η επιλογή ενός εικονιδίου μπορεί εύκολα να γίνει, χωρίς ο αποδέκτης να συνειδητοποιήσει τη δέσμευση, που ενδέχεται να αναλαμβάνει με το πάτημα ενός πλήκτρου. Λόγω της τεχνικής φύσης και της ταχύτητας των παραπάνω ενεργειών, ο καταναλωτής πρέπει να είναι εξασφαλισμένος για την διαδικασία που κινητοποιεί. Πρόκειται για δεδομένα που περιλήφθηκαν κατά λάθος στην δήλωση βούλησής του, είτε πρόκειται για λάθος κατά την πληκτρολόγησή της, είτε για λάθος κατά την επιλογή αποστολής δεδομένων. Έτσι, αν μια δήλωση που έχει αποσταλεί από τον αποδέκτη, δεν αντιστοιχεί στην αληθινή βούλησή του, τότε γίνεται δεκτό ότι αυτός μπορεί να την διορθώσει, πράγμα που μπορεί να γίνει μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, αφότου την έστειλε. Ακολούθως, στον αποδέκτη πρέπει να στέλνεται η διαβεβαίωση ότι το αίτημά του για διόρθωση του λάθους έχει παραληφθεί και ότι η διόρθωση πραγματοποιήθηκε.

Η σύμβαση από απόσταση είναι άκυρη εάν το αργότερο μέχρι την παράδοση του προϊόντος δεν παρασχεθούν γραπτά από τον προμηθευτή στον καταναλωτή οι παρακάτω πληροφορίες:

• Η επωνυμία και τη διεύθυνση του πιο προσιτού στον πελάτη καταστήματος του προμηθευτή, όπου μπορείτε να απευθύνεται για την επισκευή του προϊόντος.

• Τον τρόπο καταβολής του τιμήματος, περιλαμβανομένων των όρων πίστωσης ή πληρωμής με δόσεις, καθώς και τους όρους εξασφάλισης.

• Πληροφορίες σχετικές με την εξυπηρέτηση μετά την πώληση και τις υφιστάμενες εμπορικές εγγυήσεις.

• Τους όρους καταγγελίας της σύμβασης, όταν πρόκειται για σύμβαση αόριστου χρόνου ή διάρκειας μεγαλύτερης του ενός έτους.

Ο προμηθευτής οφείλει να παραδώσει τα προϊόντα στον καταναλωτή εντός 30 ημερολογιακών ημερών από τη σύναψη της σύμβασης. Όταν ο προμηθευτής δεν εκπληρώσει την υποχρέωσή του να παραδώσει τα αγαθά μέσα στην προθεσμία των 30 ημερών, ο καταναλωτής πρέπει να του ζητήσει να πραγματοποιήσει την παράδοση εντός επιπλέον προθεσμίας ανάλογης των περιστάσεων. Εάν ο προμηθευτής δεν παραδώσει τα αγαθά εντός αυτής της επιπλέον προθεσμίας, ο καταναλωτής δικαιούται να καταγγείλει τη σύμβαση. Μόλις καταγγελθεί η σύμβαση:

• Εάν τα χρήματα δεν έχουν πληρωθεί (π.χ. έχει συμφωνηθεί αντικαταβολή), ο καταναλωτής απαλλάσσεται από την καταβολή του τιμήματος.

• Εάν τα χρήματα έχουν προπληρωθεί, ο προμηθευτής οφείλει να επιστρέψει, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, όλα τα χρήματα που είχαν πληρωθεί βάσει της σύμβασης. 

Σε κάθε πώληση ο προμηθευτής οφείλει να παρέχει στον καταναλωτή γραπτώς στην ελληνική γλώσσα ή με σύμβολα διεθνώς καθιερωμένα σαφείς και πλήρεις οδηγίες για την ασφαλή χρήση, διατήρηση, συντήρηση και πλήρη αξιοποίηση του προϊόντος και ενημέρωση για τους κινδύνους κατά τη χρήση και διατήρησή του. Από την εφαρμογή του προηγούμενου εδαφίου εξαιρούνται τα προϊόντα που είναι απλά κατά την κατασκευή, τη χρήση και τη συντήρησή τους, εφόσον για τα προϊόντα αυτά δεν παρέχονται από τον κατασκευαστή οδηγίες σε οποιαδήποτε γλώσσα. Τέλος, κατά την πώληση, ο προμηθευτής οφείλει να ενημερώνει τον καταναλωτή για την πιθανή διάρκεια ζωής του προϊόντος.